Resumo dun interesante artigo biográfico sobre o grande patriota Alfredo Brañas, escrito por José Barros Guede:

Alfredo Brañas, catedrático de universidade, avogado, gran orador, áxil xornalista, escritor fecundo e promotor galego, desenvolveu un intenso labor oratorio, literario, xornalístico, rexionalisto, social e católico en favor da Galiza. Xunto con Manuel Murguía son os dous ideólogos do movimento do Rexionalismo galego, cuxo primeiro precursor foi Antolín Faraldo co seu Provincialismo.
Curros Enríquez dixo de Alfredo Brañas, "reúne excepcionalísimas e admirables condicións, gallardo, continente, vasta ilustración, palabra abundante e persuasiva, imaxinación poderosa, fe e entusiasmo pola causa que defende, incansable vontade, todo, en fin, canto pode facer dun home un ser providencial, un elixido de Deus para iniciar unha época e empuxar á sociedade polo camiño da civilización". Afonso R. Castelao chamáballe "gran patriota e home extraordinario".
Alfredo Brañas nace en Carballo, Coruña, o 11 de xaneiro de 1859. Ao pouco tempo de nacer, o seu pai, rexistrador da propiedade, trasládase a Cambados, onde o seu fillo trascurre parte da súa nenez. Orfo de pai, estuda bacharelato en Santiago de Compostela entre os anos 1869 a 1873 e posteriormente Dereito na Universidade desta cidade, grazas ás axudas económicas dunha boa señora, nai dun amigo seu, e escribe no xornal El Porvenir, de ideoloxía católico tradicionalista. En 1878, obtén o grao de licenciado nesta disciplina. Regresa a Cambados e traballa nunha notaría.
En 1881, volve a Santiago de Compostela para colaborar no xornal, Libredón, sucesor ideolóxico de El Porvenir, onde será o seu director entre os anos 1885 ao 1887. Exerce de avogado. Funda Instituto Católico, Ateneo León XIII, e é membro destacado do Círculo Católico Obrero. Nomeado secretario xeral da Universidade compostelá entre os anos 1884 a 1885, colabora nos xornais, El Pensamiento de Galicia, El Eco de Santiago, La Gaceta de Galicia e El País Gallego.
Nestes anos escribe poesías e obtén varios premios polos seus poemas nos Certames Literarios da Coruña por O Avellón, de Pontevedra por A véspera de Xuan e de Ourense con motivo da inauguración do monumento dedicado ao P. Feijoo por Brinde a Maruxiña, Aire Gallego e polo famoso tema ¡Como Irlanda!
En 1887, obtén a cátedra de Dereito Natural da Universidade de Oviedo, onde publica Fundamentos del Derecho de la Propiedad. En 1888, regresa a Santiago de Compostela ao obter a cátedra universitaria de Economía e Facenda Pública. En 1889, publica en galego a poesía, ¡Lembranza!, na Gaceta de Galicia, dedicada a Rosalía de Castro, á que chama Ruiseñor d'os eidos de Iria.
Neste mesmo ano de 1889 publica en Barcelona a súa importante obra, El Regionalismo. Estudo sociolóxico, histórico e literario que transmite un gran amor patriótico cara a Galiza, sendo moi ben aceptada por todos os políticos Rexionalistas e polo público en xeral, sobre todo na Galiza e Cataluña.
Entre os anos 1890 a 1891 é concelleiro do concello de Santiago. Participa na Asociación Regionalista Galega, escribe no seu órgano de comunicación social, La Patria Gallega, e participa nos Xogos Florais de Tui cun discurso en galego.
Por diferenzas ideolóxicas con Manuel Murguía, que mantiña un Rexionalismo laico e liberal fronte ao seu Rexionalismo católico e tradicional, sepárase, en decembro de 1891, deixando de colaborar en devandito xornal, o que dá lugar á desaparición de devandita asociación. En 1892, publica La crisis de la época presente y la descentralización regional, e redacta as Bases generales del Regionalismo y de su aplicación a Galicia.
En 1893, dirixe os Xogos Florais de Barcelona. Anteriormente, comparara o Rexionalismo galego co catalán no xornal La Renaixenxa. En 1894, publica Historia Económica e, en 1896, Curso de Hacienda Publica, e o drama La voz de la Sangre y la Voz de la Patria.
A crise política pola que atravesa Hespaña, en 1898, como consecuencia da independencia de Cuba, provoca nel un achegamento ao Carlismo que anteriormente criticara. Neste mesmo ano, participa xunto con todos os Rexionalistas na mobilización contra o traslado de Capitanía Xeral de Galicia, sita en Coruña, a León.
Falece o 21 de febreiro de 1900, en Santiago de Compostela, á idade de 40 anos. Os seus restos mortais foron traslados ao Panteón dos Galegos Ilustres no templo de santo Domingo, en cuxa tumba ler a seguinte inscrición: Aquí yaz Alfredo Brañas, bo cristiano, agarimo da terra galega, sabido maeso na Escola compostelán. Deus ou teña no ceo. Naceu janeiro 11.1859. Finou febreiro 21-1900.
Para Alfredo Brañas, Galiza é, desde os tempos, un país independente que conserva a fisionomía especial dos pobos celtas e suevos que constitúen a personalidade, o carácter e o tipo esencial dos galegos.
Escribe no seu soado estudo, El Regionalismo, "Galicia abandonada aos seus propios esforzos, vítima do desprezo e do esquecemento a que a condenan os seus fillos espurios, e a pesar desta angustiosa situación, levántase nobre altivez e loita valerosamente pola súa perdida independencia".
Continúa: "Galicia e Cataluña son as dúas rexións que máis se afanan pola súa independencia e liberdade..., pero mentres Galicia, pobre e malpocada, érguese do po da súa humillación e dirixe clamorosas protestas aos seus verdugos por medio do seu os seus poetas, Cataluña rica e poderosa non suplica nin chora, esixe e manda, non emigra nin se empobrece, pobóase e atesoura. Mentres Galicia fíxose e continua débil e impotente pola división e a envexa dos seus fillos, Cataluña, forte e poderosa pola súa unión, solidariedade e cohesión que entre os seus fillos reina".
A causa dos males e atrasos económicos e sociais de Galicia son, segundo el, "a carencia de todo sentimento de unión e fraternidade entre os galegos, a súa ausencia de iniciativa e de empresa e a apertada nube de langostas oficiais, un verdadeiro exército de muñidores electores, secretarios, escribentes de Municipio e Xulgados, letrados de aldea, recadadores e misionados, todos eles dependentes do cacique provincial e este ligado ao deputado xeral a Cortes, donos de vidas e facendas galegas".
Critica o individualismo porque todo o subordina ao interese persoal, e o socialismo porque todo o submete ao poder do Estado. Defende un rexionalismo de carácter social católico e tradicionalista, baseado na familia, o municipio e o país.
Afirma que a economía cristiá baséase na propiedade individual, no traballo como a orixe da riqueza, na liberdade como condición indispensable para a produción e no cambio.
COMO EN IRLANDA
Érguete labrego, érguete e anda,
como en Irlanda, como en Irlanda.
Alí de O’Connell, vibrou o acento,
e o fero Parnell, prestoulle alento.
Alí os labregos, cultivadores,
eran escravos, dos seus señores,
e agora libres, rexenerados,
van en camiño de ser salvados
Alfredo Brañas
DEUS FRATESQUE GALLAECIA
Casta dos celtas, esperta axiña!
Ergue do fango da escravitú!
Patria da y-alma, teus ceibes cantos
Henchan o mundo de Norte Sul!
Dos meus pasados bendita terra,
Nai amorosa da miña Nai,
Creva as cadeas que te asoballan
E cingue a croa da libertá!
Cantai, galegos,
O hino xigante
Dos pobos libres,
Dos pobos grandes;
Cantai, galegos,
A idea santa
Da independenza
Da nosa Patria
Alfredo Brañas
chuzame -